Kimiz

Zeki Coşar — Yazar Hakkında

1973'te Adana'da doğdu. Yedi yaşında, 1980'de ailesiyle birlikte Hollanda'ya göç etti.

Göç bir kopuş değil, bir katmanlanmaydı. Adana'nın sıcağında, dindar bir ailede edinilen dünya görüşü Hollanda'nın laik ve rasyonel iklimiyle yan yana geldi. İki coğrafya, iki dil, iki mantık — ve ikisinin de tam ortasında duran bir çocuk. O çocuk büyüdü, ama ikisi arasındaki gerilim büyümedi; içine döndü ve birikti.

Hollanda'da teknik yükseköğretim seviyesinde egitim gördü. Bilişim ve iletişim teknolojileri alanında uzmanlaştı. Onlarca yıl boyunca sistemlerin nasıl kurulduğunu, nasıl işlediğini, nerede kırıldığını inceledi. Zamanla aynı soruyu farklı bir alana uygulamaya başladı: inanç sistemleri de böyle mi işler? Onlar da kurulur, büyür, katılaşır, kırılır mı?

Kitap Başlangıçta kişisel bir çabaydı — onlarca yıllık bir iç hesaplaşmanın dökümü. Ama yazarken genişledi. Tarih, nörobilim, felsefe, psikoloji, sosyoloji teker teker devreye girdi. Her disiplin aynı soruya farklı bir kapıdan giriyordu — ve o kapıların hepsinin aynı odaya açıldığını görmek, kitabın iskeletini kurdu. Beş yıl, 64 bölüm, tek bir soru.

Teknik bir zihnin felsefeyle buluşmasından doğan bu kitap ne bir akademik tez ne de bir kişisel itiraf. İkisinin arasında bir yerde duruyor — sistematik ama kişisel, analitik ama içten, pöpüler felsefede ama akademik zeminde. Bir mühendis gibi soruyor, bir insan gibi taşıyor.

Başlamak İçin Bir Yer

Binlerce yıldır insanlar aynı soruyu farklı dillerle sordu. Tanrı'ya dua etti, puta kurban kesti, meditasyon yaptı, felsefeye sığındı, bilimde cevap aradı. Hiçbirinde tam olarak bulamadığı şeyi aramayı bırakmadı.

Protodizm bu arayışın düşmanı değil. Onun anatomisini çıkarmaya çalışıyor.

Neden inanıyoruz — Tanrı'nın var olup olmadığından bağımsız olarak — bu soruyu ciddiye almak, hem inançlıya hem inançsıza farklı bir zemin açıyor. O zemin üzerinde ne inşa edeceğini her okuyucu kendisi kuruyor.

Bu kitap bir manifesto değil. Bir davet.

Soruyu sormak, cevabı bulmaktan daha uzun sürer. Ama o süre, en dürüst yaşanan süredir.

Protodizm — Zeki Coşar 2026